Günlük hayatta kavanoz kapaklarını açarken, market poşetlerini taşırken yahut tökezlediğimizde bir yere tutunurken farkında olmadan kavrama gücümüze güveniriz. Bu hareketler spor üzere görünmese de bedenimizin nasıl yaşlandığına dair hayati ipuçları taşıyor.

Kansas Eyalet Üniversitesi’nde kinesiyolog olan Pete Rohleder, “El kavrama gücü, uzun vadeli sıhhatin en çok göz arkası edilen göstergelerinden biridir. Tek bir sıkma hareketiyle, nasıl hareket ettiğimizin, nasıl beslendiğimizin, nasıl iyileştiğimizin ve nasıl yaşadığımızın birikmiş tesirleri yansır” dedi.

Elinizi ne kadar sıkı sıkabildiğiniz, kronik hastalık, sakatlık ve hatta erken mevt riskinizle daima olarak ilişkilendiriliyor; bazen kan basıncı yahut beden kitle indeksi üzere klasik ölçümlerden daha yanlışsız sonuçlar öngörüyor.

Aslında, yalnızca el gücünü ölçen bir test üzere görünen şey, bedendeki birden fazla sistemin yaşlanma ve birlikte çalışma biçiminin bir anlık imajıdır. Bu nedenle araştırmacılar kavrama gücünü giderek daha fazla fonksiyonel bir hayati belirti olarak tanımlıyor.

McMaster Üniversitesi ve Hamilton Sıhhat Bilimleri kardiyo-onkoloji programının yöneticisi ve bu ilişkiyi inceleyen en büyük çalışmalardan birinin baş müellifi Darryl Leong, “El kavrama gücü hayat uzunluğu birçok faktörden etkilendiği için, beden ve beyin sıhhati hakkında bilmemiz gerekenler konusunda bize çok şey anlatabilir” tabirlerine yer verdi.

KAVRAMA GÜCÜ NEDİR?

Kavrama gücü, el dinamometresi ismi verilen bir aygıtla ölçülür. Bu test, yalnızca el gücünüzü değil, bedeninizdeki birden fazla sistemin nasıl çalıştığını gösteren bir ‘fonksiyonel hayati bulgu’dur.

Sinir sistemi denetimi: Sıkma hareketi için hudut sisteminizin binlerce motor üniteyi koordine etmesi gerekir. Bu da hudut işlevlerinin kalitesini yansıtır.

Kas kalitesi (Sarkopeni): Kas dokusunun küçülüp yerini yağ dokusuna bırakıp bırakmadığını (sarkopeni) gösteren en süratli göstergelerden biridir.

Kardiyovasküler sıhhat: Kaslar; kan akışı, oksijen iletimi ve insülin hassaslığına muhtaçlık duyar. Bu yüzden kavrama gücü, damar sıhhati ve metabolizmanın bir aynasıdır.

NEDEN UZUN HAYATLA İLİŞKİLENDİRİLİYOR?

Büyük çaplı araştırmalar, zayıf kavrama gücünün kalp hastalığı, kanser ve erken vefat riskini artırdığını gösteriyor.

140.000 yetişkinin katıldığı bir çalışma, kavrama gücünün kalp krizi ve vefat riskini varsayım etmede sistolik kan basıncından (büyük tansiyon) daha tesirli olduğunu bulmuştur.

Güçlü bir el sıkışmaya sahip olanlar, kronolojik yaşlarına nazaran çoklukla daha genç bir ‘biyolojik yaşa’ (DNA metilasyonu) sahiptir.

Güçlü kaslar, bedenin ağır bir hastalık yahut ameliyat sonrası eski haline dönme kapasitesini (homeostenoz) temsil eder.

YAŞAM KALİTESİ VE BEYİN SAĞLIĞI

Kavrama gücü yalnızca ne kadar yaşadığınızı değil, nasıl yaşadığınızı da belirler:

— Zayıf kavrama gücü; düşme, hastaneye yatış ve hareket kısıtlılığı riskini artırır.

— 40.000 kişi üzerinde yapılan bir araştırma, güçlü kavrama yeteneğinin daha sağlıklı beyin yapısı, daha düşük depresyon ve anksiyete oranları ile irtibatlı olduğunu bulmuştur. Düşük el gücü, demanstan (bunama) evvelki bir ‘erken uyarı’ olabilir.

GÜCÜ GERİ KAZANMAK İÇİN NE YAPMALI?

Orta yaştan itibaren kas kütlesi yılda yaklaşık %1 oranında azalmaya başlar. Fakat bu durum bilakis çevrilebilir.

1- Direnç idmanları: Yalnızca el yayı sıkmak yerine; yük kaldırma, barfiks çekme yahut poşet taşıma üzere tüm bedeni ve elleri zorlayan antrenmanlar yapın.

2- Beslenme ve protein: Kas tamiri için yüksek protein alımı kuraldır. Yetersiz protein, kasların yenilenme sinyallerini zayıflatır.

3- Günlük alışkanlıklar:

Market arabası yerine poşetleri elinizde taşıyın.

Tekerlekli valiz yerine saplı çanta kullanmayı deneyin.

Bahçe işleri ve kaldırma gerektiren konut işlerinden kaçınmayın.