Rekabet Kurumu Lideri Birol Küle, çiğ süt aldığı üreticilere “süt karşılığı yem alımını zarurî tutan” sanayicilere yönelik önlem kararı aldıklarını belirterek, “Soruşturma süreci hala devam ediyor. Aldığımız kararlara uyulup uyulmadığını yakından takip edeceğiz, sürecin sonunda üreticilerimizi yem kıskacına sokanları ağır para cezalarının beklediğini hatırlatmak isterim” dedi.
Küle, çiğ süt bölümüne yönelik yürüttükleri soruşturmalara ait bilgi verdi.
Son periyotta süt piyasasına ait ağır şikayetler aldıklarına işaret eden Küle, “Şikayetlerin bir kısmı çiğ süt fiyatlarının endüstriciler tarafından birlikte belirlenerek baskılandığı tarafında olurken öbür kısmı ise sanayicilerin süt aldığı üreticilere, ‘süt satışı için yem alımını mecburî tutması’na ait oldu” değerlendirmesinde bulundu.
Küle, birinci kümedeki şikayetlere yönelik yapılan incelemeler sonucunda 44 teşebbüs ve teşebbüs birliği hakkında soruşturma başlatıldığını ve sürecin devam ettiğini aktararak, ikinci küme şikayetler kapsamında 39 teşebbüs hakkında soruşturma açıldığını belirtti.
Üretici çiğ süt satmak için yem almaya zorlandı
Yapılan incelemelerin, “süt karşılığı yem” uygulamasının bölümde yaygın hale geldiğini ve üreticileri önemli halde mağdur ettiğini gösterdiğini bildiren Küle, şöyle devam etti: “Bu kapsamda kimi sanayicilerin, çiğ süt üreticilerini süt satabilmek için sanayiciden yem almaya zorladığı, üretici kâfi yem almadığında süt ticaretini kestiği yahut ödemeleri geciktirdiği belirlendi. Zarurî yem satışlarının mukavelelere yansımadığı, üreticiye gereksiniminden fazla yem satıldığı, satılan yemlerin değerli, alınan sütlerin ise ucuz fiyatlandırıldığı ve pariteye uyulmadığı tespit edildi. Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan ‘Çiğ Süt Üretim Sözleşmesi’ mucibince, yem alımının büsbütün gönüllülük temeline dayanması ve yem-süt paritesinin 1,3 oranına uygun olması gerekmektedir.”
“Piyasaya müdahale kaçınılmaz oldu”
Soruşturma süreci devam ederken çiğ süt üreticilerinin korunması için piyasaya müdahalenin kaçınılmaz olduğunu görerek süreksiz önlem kararı aldıklarını lisana getiren Küle, buna nazaran, üreticilerin süt karşılığında yem almaya zorlanamayacağını söz etti.
Üreticinin yem almak isterse ölçü ve marka tercihi konusunda hür bırakılması gerektiğine işaret eden Küle, Bakanlığın Çiğ Süt Üretim Kontratı kararlarına uyulmasının da mecburî olacağına dikkati çekti.
Küle, sanayicilerin üreticilere göndermesi için bilgilendirme metni hazırlattıklarını belirterek, “Bu metinde, süt fiyatının taban fiyatın altında belirlenmesi, vadenin 45 günü aşması, primlerin düşük tutulması, yem-süt paritesine uyulmaması, yem alımının zarurî tutulması üzere durumlarda üreticilerin Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine başvurarak tahkim talebinde bulunabileceği açıkça belirtildi” dedi.
“Yüksek idari para cezası uygulanacağı ikazında bulunduk”
Sanayicilere bilgilendirme metni kapsamındaki yükümlülükleri hatırlattıklarını bildiren Küle, şunları kaydetti: “Sanayicilere, önlem kararımıza uyulmadığının tespiti halinde Rekabetin Korunması Hakkında Kanun uyarınca yüksek idari para cezası uygulanacağı ikazında bulunduk. Soruşturma süreci hala devam ediyor. Aldığımız kararlara uyulup uyulmadığını yakından takip edeceğimiz üzere sürecin sonunda üreticilerimizi yem kıskacına sokanları da ağır para cezalarının beklediğini hatırlatmak isterim.”
